عَلَى الدِّينِ كُلِّهِ وَ لَوْ كَرِهَ الْمُشْرِكُونَ . الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ - اين آيت روز آدينه فرو آمد ، روز عرفه بعد از نماز ديگر مصطفى ( ص ) در حجة الوداع در شهور سنهء عشره بر موقف ايستاده بر ناقهء عضبا « 1 » طارق بن شهاب گفت : مردى جهود فرا عمر خطاب گفت : شما آيتى ميخوانيد در كتاب خويش ، كه اگر آن آيت بما فرو آمدى ، آن روز كه فروآمدى ما را عيدى عظيم بودى . عمر گفت : كدام است ؟ گفت : الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ عمر گفت : من دانم كه اين آيت كدام روز بر چه جايگه فرو آمد . روز جمعه فروآمد روز عرفه ، و ما كه ياران بوديم با رسول خدا به عرفات ايستاده بوديم ، و به حمد اللَّه اين هر دو روز ما را عيد است و تا بقيامت مسلمانان را عيد خواهد بود . هارون بن عنتره روايت كرد از پدر خويش ، گفت : آن روز كه اين آيت فرو آمد عمر خطاب بگريست . رسول خدا گفت : يا عمر چرا ميگريى ؟ گفت : يا رسول اللَّه ! از آن مىگريم كه ما در دين خويش تا امروز بر زيادت بوديم ، اكنون آيت آمد كه دين سپرى گشت و تمام شد ، و بعد از كمال جز نقصان نبود . رسول خدا گفت : « صدقت يا عمر » ، پس از آن رسول خدا هشتاد و يك روز بزيست . ابن عباس گفت : رسول خدا در حجة الوداع آن گه كه به راه در بود ، اين آيت بوى فرو آمد : يَسْتَفْتُونَكَ قُلِ اللَّهُ يُفْتِيكُمْ فِي الْكَلالَةِ ، و اين آيت را ايت صيف نام كردند . پس چون در مكه شد اين آيت فرو آمد كه الْيَوْمَ يَئِسَ الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْ دِينِكُمْ ، پس چون در عرفات بايستاد دست بدعا برداشته اين آيت فرو آمد كه : الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ . معنى آنست كه امروز آن روز است كه دين شما تمام كردم ، احكام دين و شرايع اسلام بسر بردم . فرائض و سنن ، حلال و حرام پيدا كردم ، كه پس ازين هيچ آيت حلال و حرام حدود و فرائض و احكام از آسمان فرو نيامد . روايت كرده‌اند از عايشه كه معراج رسول ( ص ) پيش از هجرت بود بهجده

--> ( 1 ) - شيخ طبرسى در تفسير مجمع البيان نقل مىكند كه اين آيه پس از نصب على ( ع ) بامامت از طرف حضرت رسول در روز غدير خم نازل شد و پس از نزول آيه پيغمبر فرمود : « اللَّه اكبر على اكمال الدين و اتمام النعمة و رضا الرب برسالتى و ولاية على بن ابى طالب من بعدى . . . » .